مرکز رادیولوژی هشت بهشت اصفهان به مدیریت خانم دکتر منیژه استکی می باشد که دارای خدمات رادیولوژی وسونوگرافی می باشد.

سونوگرافی

سونوگرافی نوعی روش تصویربرداری است که در حوزه پزشکی استفاده می‌شود. در این روش تصویربرداری از امواج فراصوتی با فرکانس بالا کاربرد دارد؛ بنابراین مضرات احتمالی سایر روش‌های تصویربرداری را که در آن از اشعه ایکس استفاده می‌شود، ندارد.

بخشی از دستگاه به نام پروب روی بدن بیمار قرار می‌گیرد. امواج فراصوتی با قرار گرفتن پروب روی بدن به داخل بدن و به سمت عضو مورد نظر ارسال می‌شود. امواج فراصوتی بازگشتی توسط دستگاه دریافت و پروسسورهای موجود در آن با استفاده از رایانه و نرم‌افزارهای تخصصی، امواج فراصوتی دریافتی را به تصویر تبدیل می‌کنند. به این ترتیب تصاویری از اعضای داخلی بدن بیمار تهیه می‌شود که در تشخیص به پزشک کمک بسیار زیادی می‌کند.

مشاهده جنین در دوران بارداری یکی از کاربردهای این روش تصویربرداری است. همچنین از آن برای مشاهده قلب، کلیه، کبد، رگ‌های خونی و سایر اعضای بدن استفاده می‌شود.

در این نوشتار ما اطلاعات جالبی در رابطه با این روش مفید و پرکاربرد تصویربرداری در اختیار شما قرار می‌دهیم. لطفا ما را همراهی کنید.

دسته بندی کلی سونوگرافی

برای مشخص‌تر شدن کاربرد روش سونوگرافی، یک دسته‌بندی کلی از آن ارائه می‌دهیم. این دسته‌بندی به شما در درک بهتر کاربرد این روش تصویربرداری کمک می‌کند. انواع مختلف روش‌های سونوگرافی عبارت است از:

سونوگرافی ترانس واژینال

سونوگرافی در بررسی وضعیت مادر و جنین در دوران بارداری کاربرد فراوانی دارد. سونوگرافی ترانس واژینال اغلب در دوران اولیه بارداری مورد استفاده قرار می‌گیرد. در این روش تصاویری از داخل واژن تهیه می‌شود.

سونوگرافی معمولی

در سونوگرافی معمولی پروب روی بخش‌های مختلف شکم قرار می‌گیرد. هدف این روش تهیه تصاویر دوبعدی از جنین در حال رشد است.

سونوگرافی تخصصی

سونوگرافی تخصصی در واقع همان سونوگرافی معمولی است؛ اما در سونوگرافی تخصصی هدف پزشک بررسی و نتیجه‌گیری در رابطه با یک مشکل مبهم و مشکوک است. به عبارت دیگر این روش نیاز به تصاویری دقیق‌تر دارد که شاید در سونوگرافی معمولی امکان تهیه این تصاویر وجود ندارد.

سونوگرافی تخصصی با استفاده از دستگاه‌های پیچیده‌تر و پیشرفته‌تر انجام می‌شود و تصاویر مد نظر پزشک تهیه می‌شود.

سونوگرافی رنگی یا کالر داپلر

در سونوگرافی کالر داپلر تصاویری از حرکت بافت‌ها و اجزاء متحرک بدن تهیه می‌شود. برای مثال بررسی جهت و حرکت جریان خون با استفاده از این نوع سونوگرافی انجام می‌شود. کاربرد اصلی این روش تصویربرداری نیز بررسی جریان خون در رگ‌ها است. در بیمارانی که مشکلاتی در رگ‌های خونی از قبیل رگ‌های کرونر دارند، از سونوگرافی داپلر استفاده می شود.

بررسی وضعیت جریان خون و لخته‌های خونی در رگ‌های بیمارانی که دچار سکته‌های قلبی و مغزی شده‌اند نیز از این نوع سونوگرافی استفاده می‌شود.

شرایطی که پزشکان استفاده از این روش سونوگرافی را ترجیح می‌دهند عبارت اند از:

بررسی وضعیت جریان خون پس از سکته‌های مغزی؛
مشاهده لخته‌های خونی در اندام‌های فوقانی و تحتانی از قبیل ساق پا؛
ارزیابی میزان و سرعت جریان خون در کلیه‌ها؛
بررسی مشکلات وریدی از قبیل وریدهای واریسی؛
یافت رگ‌های خونی مسدود شده در تمامی ‌نواحی بدن از قبیل گردن، بازوها و ساق پا.
سونوگرافی سه بعدی

معمولا از سونوگرافی سه بعدی در بررسی مشکلات آناتومیک استفاده می‌شود. اینکه در جنین چه اختلال آناتومیکی وجود دارد، در این روش سونوگرافی مشخص ‌می‌شود.

در سونوگرافی سه بعدی از پروب‌های مخصوص استفاده می‌شود. در این روش سونوگرافی با استفاده از نرم‌افزارهای خاصی عکس سه بعدی تهیه می‌شود.

این روش سونوگرافی برای تهیه تصویری دقیق‌تر و واضح‌تر از جنین در حال رشد در رحم مادر استفاده می‌شود.

اهمیت سونوگرافی سه بعدی عبارت است از:

شناخت تشخیص به موقع ناهنجاری‌ها؛
تصمیم‌گیری در رابطه با ادامه بارداری با توجه به شناخت ناهنجاری‌ها؛
تصمیم‌گیری در رابطه با انجام اعمال جراحی داخل رحم؛
امکان مشاهده کامل تمام ارگان ها از سر تا نوک انگشتان کودک.
مادران علاقه خاصی به سونوگرافی سه بعدی و مشاهده جزئیات بیشتری از جنین خود دارند. اینکه سونوگرافی سه بعدی برای بردن مادر و جنین مضر است یا خیر، هنوز به اثبات نرسیده است؛ اما توصیه می شود که مادران از انجام سونوگرافی سه بعدی بدون ضرورت و تجویز پزشک خودداری نمایند.

اکوکاردیوگرافی جنینی

در اکوکاردیوگرافی جنینی آناتومی ‌و عملکرد قلب ارزیابی می‌شود.

در هفته‌های ۱۶ تا ۱۸ بارداری قلب جنین به دقت مورد بررسی قرار می‌گیرد. متخصص سونوگرافی اگر مسائل مشکوکی در قلب جنین مشاهده کند یا احتمال وجود مشکلی را بدهد، اکوکاردیوگرافی جنینی را تجویز می‌کند.

قلب جنین در این ماه‌ها بسیار کوچک است و ارزیابی دقیق‌تر نیاز به تصاویر دقیق‌تر و جزئی‌تر دارد. در اکوکاردیوگرافی تصاویر دقیق‌تری از قلب جنین تهیه می‌شود که پاسخگوی نیاز پزشک است.

شرایط دیگری که در استفاده از اکوکاردیوگرافی جنینی توصیه می‌شود، عبارت است از:

زمانی که مادر از داروهایی استفاده کرده است که خطر نقص قلب جنین را افزایش می‌دهند؛
در صورتی که مادر مبتلا به دیابت است و این بیماری خطر وجود نقص مادرزادی در قلب نوزاد را افرایش می‌دهد. در این شرایط برای اطمینان از سالم بودن قلب جنین از اکوکاردیوگرافی جنینی استفاده می‌شود؛
در شرایطی که مشکلات مادرزادی قلبی در پدر و مادر یا سایر فرزندان خانواده مشاهده شده باشد، با استفاده از این روش تصویربرداری قلب جنین به دنیا نیامده با دقت بیشتری مورد بررسی قرار می‌گیرد تا از صحت و سلامت قلب او اطمینان حاصل شود؛
سونوگرافی ۳ بعدی یا ۴ بعدی داینامیک

این روش تصویربرداری برای مشاهده کردن صورت و حرکات جنین قبل از زایمان مادر انجام می‌شود. اسکنر‌هایی که در سونوگرافی ۳ بعدی یا ۴ بعدی داینامیک استفاده می‌شوند، بسیار خاص هستند.

چرا از سونوگرافی در زنان باردار استفاده می‌شود؟

بررسی وضعیت جنین و مادر در دوران بارداری بسیار مهم است. در گذشته که روش‌های تصویربرداری پیشرفت چندانی نداشته‌اند، مادران تا تولد نوزادان خود، حتی از جنسیت او نیز اطلاعی نداشتند.

امروزه روش‌های تصویربرداری زیادی در پزشکی مورد استفاده قرار می‌گیرند. در یک مرکز تصویربرداری از روش‌های رادیوگرافی، سی تی اسکن، ام آر آی و ماموگرافی برای تصویربرداری و تشخیص‌های پزشکی استفاده می‌شود.

هرکدام از این روش‌ها بنا به نیاز بیمار و ویژگی روش مورد نظر استفاده می‌شوند.

در بین این روش‌ها سونوگرافی بهترین اطلاعات را در رابطه با جنین داخل رحم به مادر می‌‌دهد. علاوه بر این با توجه به اینکه در این روش تصویربرداری از امواج فراصوت استفاده می‌شود، این اطمینان وجود دارد که ضرری متوجه جنین و مادر نیست.

البته سونوگرافی تنها در رابطه با ثبت وضعیت جنین در مادران باردار استفاده نمی‌شود. این روش تصاویری از اجزاء داخل شکم ارائه می‌دهد که در پزشکی اهمیت بسیار زیادی دارند.

سونوگرافی و محاسبه سن بارداری

محاسبه سن بارداری با سونوگرافی یکی دیگر از کاربردهای این روش تصویربرداری است. در هفته‌های بین ۱۰ تا ۱۴ بارداری، از سونوگرافی برای تعیین سن بارداری استفاده می‌شود. این سونوگرافی هفته دوازدهم نیز نامیده می‌شود.

معمولا سونوگرافی تعیین سن بارداری اولین سونوگرافی برای مادران است. البته اگر در بارداری‌های قبلی مادر مشکلاتی از قبیل خونریزی یا سایر مشکلات مشاهده شده باشد، معمولا قبل از این نیز برای مادر سونوگرافی‌هایی انجام شده است. همچنین در شرایطی که مادر سابقه سقط جنین داشته باشد، احتمالا قبل از این سونوگرافی برای بررسی وضعیت بارداری مادر و جنین انجام شده است.

دقت سونوگرافی تعیین سن بارداری

این روش سونوگرافی در حال حاضر بهترین روش برای مشخص کردن تاریخ زایمان است.

در واقع هدف این سونوگرافی این است که دقیقا مشخص کند مادر در هفته چندم بارداری است. در شرایطی که مادر از قاعدگی‌های نامنظم برخوردار است یا از قرص و داروهای خاصی استفاده کرده است، محاسبه تعیین سن بارداری بر اساس آخرین قاعدگی درست نخواهد بود.

سونوگرافی انجام شده با هدف تعیین سن بارداری دقیقا تاریخ بارداری را به شما خواهد گفت. در صورتی که تاریخ محاسبه شده توسط مادر بر اساس آخرین قاعدگی با محاسبات سونوگرافی متفاوت باشد، محاسبات سونوگرافی مبنای تعیین سن بارداری و تعیین تاریخ زمان زایمان قرار خواهد گرفت.

سونوگرافی تعیین سن بارداری اطلاعات دیگری نیز در اختیار قرار می‌دهد. این اطلاعات عبارت است از:

قلب جنین خوب می‌زند یا نه؛
رشد جنین طبیعی است یا نه؛
وضعیت دست و پای بچه و نحوه قرارگیری او به چه شکلی است؛
امکان مشاهده بند ناف و وضعیت آن وجود دارد؛
احتمال مشاهده وضعیت جمجمه وجود دارد؛
احتمال مشاهده دیواره شکمی ‌وجود دارد؛
وضعیت دو یا چند قلو بودن جنین مشخص می‌شود.
اما باید این نکته را در نظر داشت که سونوگرافی تعیین سن بارداری برای مشاهده وضعیت ناهنجاری مشخص نشده است.

سونوگرافی آنومالی

سونوگرافی آنومالی از سونوگرافی‌های معمول در دوران بارداری است. اگر بخواهید بدانید که سونوگرافی آنومالی چیست، لازم است بگوییم که در این نوع تصویربرداری پزشک تمام اعضا بدن و ارگان‌های جنین را از نظر سلامت بررسی می‌کند و با اندازه‌گیری اعضا بدن میزان رشد طبیعی آنها را کنترل می‌کند.

آیا می‌دانید سونوگرافی آنومالی در چند هفتگی بارداری انجام می شود؟.زمان انجام این سونوگرافی در هفته ۲۰ بارداری است؛ اما این امکان وجود دارد که زمان آن به هفته ۱۸ تا ۲۰ بارداری موکول شود. اطلاعات قابل مشاهده برای پزشک در سونوگرافی آنومالی عبارت است از:

اطلاعات حاصل از سونوگرافی آنومالی در رابطه با وضعیت جنین و نقص‌های احتمالی عبارت است از:

شکاف لب یا لب شکری؛
نقص در رشد کافی دیواره شکم به گونه‌ای که بخش‌هایی از شکم از قبیل روده و کبد از فضای شکم خارج شده باشند؛
رشد ناقص دست و پاها؛
نقص رشد در نخاع؛
نقص رشد در بخش فوقانی جمجمه؛
بررسی رشد و ساختار مغز جنین؛
عدم رشد یا رشد ناقص کلیه‌ها؛
وجود حفره در فضای شکم و عضله جدا‌کننده قفسه سینه؛
ناهنجاری کروموزومی ‌از قبیل سندروم ادوارد و سندروم پاتو؛
مشکلات و نقص‌های قلبی از قبیل نقص در دریچه‌های قلبی و عروقی، نقص در رشد دهلیزها و بطن‌ها؛
انسداد روده‌ها؛
بررسی معده جنین و اینکه مایع آمنیوتیک توسط جنین بلعیده شده است یا نه؟؛
بررسی ستون فقرات جنین از مقطع طولی و عرضی و اطمینان از قرار‌گیری ستون فقرات در یک راستا.
سونوگرافی NT

این نوع سونوگرافی یک روش سونوگرافی برای تشخیص و مشاهده ناهنجاری‌های کروموزومی ‌قبل از متولد شدن نوزاد است. معروف‌ترین و شناخته‌شده‌ترین اختلال کروموزومی ‌شایع در نوزادان تازه متولد شده سندروم داون است. سندروم‌های پاتو و ادوارد نیز توسط این نوع سونوگرافی مشخص می‌شوند.

بهترین زمان انجام این سونوگرافی بین هفته ۱۱ تا ۱۳ بارداری است. سونوگرافی NT معمولا از طریق اندازه‌گیری بافت گردن جنین در حال رشد انجام می‌گیرد.

میانگین اندازه ضخامت گردن جنین در حال رشد ۸/۱۲ میلی متر است. در صورتی که ضخامت گردن جنین از این مقدار بیشتر باشد، به این معنی است که احتمال وجود ناهنجاری کروموزومی‌ در جنین وجود دارد.

قابل ذکر است که طبق مشاهدات انجام شده، ۱۳ درصد از نوزادانی که عدد ان تی در آن‌ها بزرگ‌تر از عدد ذکر شده است، ناهنجاری کروموزومی ‌نداشته‌اند. بنابراین سونوگرافی به پزشک در تعیین احتمال بروز خطر ناهنجاری کمک می‌کند. آزمایشات و معاینات بیشتر در این زمینه به پزشک در رسیدن به نتیجه قطعی کمک می‌کند.

اطلاعات تماس مرکز رادیولوژی هشت بهشت اصفهان :

ادرس مرکز رادیولوژی هشت بهشت اصفهان :  اصفهان خیابان بزرگمهر - تقاطع هشت بهشت غربی - ساختمان سروش - طبقه همکف - واحد

شماره تماس مرکز رادیولوژی هشت بهشت اصفهان : ۰۳۱-۳۲۶۵۱۰۰۹

" شما می توانید برای نوبت گیری سونوگرافی در مرکز رادیولوژی هشت بهشت اصفهان و برای نوبت گیری رادیولوژِی در مرکز رادیولوژِی هشت بهشت اصفهان به سایت اسکن طب مراجعه نمایدد."