اسکن تیروئید به روش پزشکی هسته ای
• اسکن تیروئید (Thyroid Scan) چیست:
این اسکن جهت بررسی انواع اختلالات غده تیروئید و با استفاده از تکنسیوم (Tc99m) به صورت تزریق وریدی یا ید (I-131) بصورت تجویز خوراکی انجام می گیرد. همچنین با استفاده از این نوع اسکن میتوان به بررسی توده های گردنی با گسترش به قفسه سینه نیز استفاده کرد.
• مراحل اسکن تیروئید (Thyroid Scan):
در این روش، 24 ساعت پس از تجویز مقادیر بسیار اندک یُد 131، تصویربرداری از منطقه گردن و قفسه سینه انجام می شود و می توان بافت تیروئیدی گسترش یافته در قفسه سینه را تشخیص داد.
اسکن تیروئید با توجه به درخواست پزشک معالج ممکن است با رادیوداروی تکنسیوم (Tc-99m) یا ید (I-131) صورت بگیرد. تفاوت آنها همانطور که از نام اسکنها مشخص است بر اساس نوع رادیو داروی مورد استفاده در اسکن میباشد.
• آمادگی ها و نکات لازم قبل از انجام اسکن تیروئید:
1- انجام این اسکن در خانمهای باردار با نظر پزشک معالج یا پزشک بخش صورت میگیرد، لذا علی رغم این موضوع بهتر است بیماران خانم در صورت باردار بودن مسئول پذیرش را در جریان بگذارند.
2- هنگام مراجعه یا در روز اسکن بیمار بایستی تمامی مدارک پزشکی مرتبط قبلی (در صورت موجود بودن) شامل تصاویر اسکن های قبلی، سونوگرافی تیروئید، آزمایشات، گزارشهای بررسی مربوط به خود و خلاصه پرونده (در صورت بستری بودن) را به همراه خود داشته باشد.
3- وجود یک نفر همراه برای بیماران مسن، کودکان، افراد معلول و کم توان ذهنی و بیماران بدحال الزامی میباشد، لذا از آوردن همراه بیش از یک نفر در روز اسکن خودداری نمایید. از به همراه داشتن کودکان و بانوان باردار اکیدا خودداری گردد.
4- اگر اسکن تیروئید برای کودک انجام میشود، همراه کودک میتواند کودک را در اتاق اسکن همراهی کند و بهتر است اسباب بازی و خوراکی های مورد علاقه کودک را با خود همراه داشته باشید.
5- لازم نیست بیمار در روز اسکن ناشتا باشد، اما ممکن است از بیمار خواسته شود تا چند ساعت قبل از اسکن چیزی نخورد و نیاشامد.
6- مصرف داروهای آنتی تیروئیدی و تیروئیدی و داروهایی مانند لوتیروکسین، لیوتیرونین و متی مازول می تواند بر روی اسکن تأثیر بگذارند، لذا در صورت نیاز و با تشخیص پزشک معالج، ممکن است نیاز به قطع این داروها باشد.
• موارد مهمی که بیماران بعد از تزریق و قبل از اسکن بایستی رعایت کنند:
1- پس از پذیرش بیمار توسط مرکز پزشکی هسته ای و بخش پذیرش و تعیین زمان اسکن، بیمار به اتاق انتظار هدایت شده تا زمان تزریق رادیو دارو به بیمار مشخص شود.
2- بیمار بعد از مدتی (بسته به شرایط مرکز و آماده بودن دارو جهت تزریق) توسط تکنسین مربوطه به اتاق تزریق (Hot-Lab) جهت گرفتن شرح حال و مشورت با متخصص پزشکی هسته ای فراخوانده میشود و سپس به بیمار رادیودارو تزریق میشود.
3- تزریق در این اسکن وریدی میباشد و داروی مورد استفاده در تیروئید جذب میشود.
4- توصیه میگردد بیمار در زمان انتظار تا وقت اسکن آب و مایعات فراوان بنوشد و مکررا مثانه خود را تخلیه نماید، لازم به ذکر است قبل از انجام اسکن، حتما مثانه بایستی تخلیه گردد، این موضوع .
• روش انجام اسکن تیروئید و روشهای بهبود کیفیت تصاویر که بیماران و کارشناسان بایستی بدانند:
• نکات ایمنی و مراقبتهای پس از انجام اسکن:
1- بیماران پس از اتمام اسکن استخوان باید تا 24 ساعت از نزدیک شدن به کودکان زیر 12 سال، خانمهای باردار و پرسنل بخش خودداری کنند و حداقل 2 متر فاصله خود را حفظ کنند.
2- به هنگام استفاده از سرویسهای بهداشتی جهت شستشو از آب فراوان استفاده نمایند.
3- مادران شیرده به مدت 24 ساعت شیر خود را دوشیده و دور بریزند.
• زمان تقریبی جهت انجام اسکن تیروئید:
زمان تقریبی اسکن تیروئید بسته به نوع رادیودارو و دستگاه مورد استفاده متغییر میباشد، ولی حدود 5-15 دقیقه در حالت نرمال زمان اسکن طول خواهد کشید، که با توجه به احتساب کلیه زمانها مانند جذب رادیودارو در بدن بیمار و غیره حضور بیمار در مرکز برای اسکن تیروئید بین 1-3 ساعت بسته به مرکز طول خواهد کشید. لذا بیمار و همراهش باید برای اسکن تیروئید این آمادگی را از قبل در نظر بگیرند.
• زمان تقریبی جهت تحویل جواب اسکن:
زمان تقریبی جهت تحویل جواب اسکن به مرکز و اتمام کلیه مراحل اسکن بستگی دارد، در مورد اسکن استخوان جواب بین 1-3 روز پس از اتمام اسکن آماده خواهد شد که این زمان در بعضی از مراکز در همان روز اسکن نیز قابل ارائه میباشد.
⦁ دریافت نوبت اسکن:
وبسایت تخصصی اسکن طب برای راحتی بیماران جهت اخذ نوبت اسکنهای پزشکی و تصویربرداری پزشکی پنلی راه اندازی نموده است تا بیماران به راحتی تاریخ اسکن و مرکز تصویربرداری پزشکی خود را انتخاب نماید. که از طریق لینک زیر میتوانید نوبت اسکن ، نوع اسکن ، شهر مورد نظر جهت اسکن و تاریخ و ساعت اسکن خود را انتخاب نمایید.